Dili ikalimud na bisan toud ug bisaya ang pangalan ni aning akoang blog, ala pa jud intawun koy nasulat na binisaya diri, puro jud intawun iningles. Kana wala nagapasabut na wala nako gitagaan ug bili ang unang linguahe nga akong nakat-unan nianing kalibutana. Ang ga-inusarang rasun mao ra jud ang kamatuoran nga halos tanang tawo makasabut ug iningles pero gamay ra ang makasabut ug binisaya. Mao na para mas dali, ininglesun nalang. Bahala nag magkasunggo sunggo!
Sa pagkakarun hinuon, magbinisaya ko. Para ni sa akoang mga kahigalaang bisaya! 
Kining akoang sugilanon mahitungod ni sa akoang paglumpanog ngadto sa Germany niadtong Disyembre dos mil otso. Ala pa kaayo koy kasinatian sa paglaroy laroy nianing mga panahuna, mao na nangita jud ko ug kakuyugan. Basin unya ug masaag ko, ala ra bayay bombo radyo didto! Lisud nah!
Tuod man nakakita kog mga pinoy (puro tagawog) na muadtuay pud sa Germany. Ang naka apan lang kay mag una sila sa akoa kay naa pa silay laing lugar na adtuan unah sila mag Germany. Bisan tuod medyo gaduha duha ko, nidayun ra gihapon ko. Gitahas nako ug byahe gainusara gikan sa London paingun sa Cologne sa Germany. Ang Cologne mao ang ika upat na pinakadako nga ciudad sa Germany. Ang pinakadako mao ang Berlin, dayon ang Hamburg, dayon ang Munich dayun ang Cologne. Sa una abi nakog naay dako kaayo na pabrika sa cologne sa maong lugar tungod sa iyang pangalan. Apan nadiskubrehan namo na ang pangalan diay niya gagikan sa iyang pagkahimong kolonya sa Roma sa unang kapanahunan. Ang iyang tibouk pangalan sa una kay Colonia Claudia Ara Agrippinensium. Diha gasugud ang pangalang Cologne.
Pag abut nako sa Cologne, ang pinakauna jud nakong nabatyagan mao ang ilang pagkadako ug pagkahabug nga simbahan. Dili gud maigo sa lente sa ordinaryo ra nga camera ang tibuok simbahan. Ana kadako! Ang bungbung sa simbahan sa gawas gidayan dayanan ug mga istatwa, imahe sa mga santo, angel ug mga hayop. Matud pa, haskang dugaya unah nahuman ang pagtukod sa maong simbahan. Isa ni siya sa mga lugar na naa sa listahan sa UNESCO World Heritage. Pagkanindut nalang sud ungon ang maong simbahan. Mahinumduman nako na gatambay mi sa atubangan simbahan para lang modayig sa iyang kanindot. Kung dili palang lagi perting tugnawa adtong tungura, mabuntagan jud siguro me ug pinungko didto sa atbang sa simbahan.
Tungod kay angat pasko lagi tong pag adto namo didto, naay tabo sa kilid sa simbahan. Arang kadaghan ug mga baligya na pagkaon ug mga abubut. Barato ra unta kaso dili ko gusto magbitbit ug mga pinalit pauli kay medyo bug-at natong daan ang akoang dala na bagahe.
Ang dili jud nako makalimtan kay ang amoang noche-buena. Gapareserba na me daan ug lamesa sa isa ka kan-anan kay base sa amoang kasinatian diri sa Europa, puno jud permi ang mga kan-anan basta ing ani na okasyun. Dili hilig ang mga tao magluto sa ilahang balay, murag ako! Ug wala jud me masipyat, puno jud ang kan-anan pag sulod namo. Pero kay nagpareserba na lagi me daan, deritso na me ug lingkod sa amoang lamesa. Pagkadaghan sa amoang gi-order na pagkaon na ang magtiayun sa pikas lamesa ga cge gud ingun ug “wow” kada abut sa pagkaon. Nakighimamat mi sa ilaha ug amoang gi esplikar na ing ani ang pasko sa pilipinas, perti ka daghan ug pagkaon! Kay hingamigo lagi kuno me, nakig amigo me sa serbidora. Tigulang na si manong, gi ang-gaan namo siya ug Erap. Maayo man sa una, pero ang kataw anan kay sa dihang gitimbaya namo xa ug maayong pasko, anah pa siya na dili pa daw pasko pagka ugma pa daw ang pasko. Gi esplikar sa akoang kauban na kay alas dose naman pasko na. Nakiglantugi jud si manong, ugma pa jud lagi daw. Murag nahulog na hinoon na nakig away siya sa amoa! Hay nalang jud aning mga tigulang lisud pasabtun. Kung dili palang pasko ala jud unta to siyay tip! hahaha!
Pagkaugma, sirado ang tanang tindahan. Mao pud niy nakaparat diri sa Europa kay magsirado jud tanan kong pasko dlili parehas sa pinas na abierto halos tanang tindahan. Ga bagdoy bagdoy me sa ciudad sa Cologne, baktas taman sa ginhawa, kay bisan naay mga taxi, tram ug bus, dili jud me musakay para malibut lang jud ang tibouk ciudad. Maka pangangha ang istilo sa ilahang mga kastilyo, balay ug mga istruktura na halos na muhalok na sa mga panganud, piso nalang ang pamasahe, langit na, sumala pa sa uban.
Dili ba kabalo na man jud ta na ang mga pinoy bisag asa naa jud. Pero lahi ra jud ang imong mabati kung magkitaay mo sa lahing lugar. Sa amoang paglatagaw sa ciudad, nakahinagbo me ug mga pinoy na gapuyo mismo sa Cologne. Nakighimamat me ug kadali dayon gapadayun na me sa amoang lakaw. Daghan pud kaayog mga turista nga parehas namo adtong adlawa na gapambaktas pud. Siguro mura pud sila ug kami, gusto malibot ang tibouk ciudad.
Kung pangutan on ko ninyo kung isugyut ba nako ang muadto mo sa Cologne. Siguro muingon ko na kung Cologne lang jud ang imong tuyo, ayaw nalang. Kay ang mga talan awun na makita nimo sa Cologne, makita pud nimo sa ubang lugar, gawas sa ilang simbahan. Pero kung naa naman lang ka sa Germany, dalikyati nalang ang Cologne para pud makita nimo ang ilang habog ug nindot nga simbahan.
Siguro mobalik ko sa Cologne puhon, pero dili na isa ka turista. Ang nahitabo man gud adtong amoang lakaw, turista kaayo ang amoang tema. Mas maayo unta to kung naexperyensa namo kung unsa ang pagkinabuhi sa ordinaryong tao nga nagapuyo sa Cologne para mas natagamtaman namo ang ilahang kultura.
Pero cge lang, dili bitaw nah mudagan nang Cologne, makaduaw ra gihapon ko didto ug balik, puhon!



